Malegaon Blast Case : ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ 2006 ਦੇ ਮਾਲੇਗਾਓਂ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਚਾਰ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਜਾਂਚ ‘ਤੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਾਮਲਾ ਹੁਣ ਅਜਿਹੇ ਮੋੜ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸੱਚਾਈ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਬਿਆਨਾਂ ਨੇ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਆਰੋਪਾਂ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਕੀ ਕਿਹਾ?
ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਰਾਜੇਂਦਰ ਚੌਧਰੀ, ਧਨ ਸਿੰਘ, ਮਨੋਹਰ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਨਰਵਰੀਆ ਅਤੇ ਲੋਕੇਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਸਤੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਦਾਲਤ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਏ ਗਏ ਆਰੋਪਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਆਰੋਪ ਤੈਅ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਉਪਲਬਧ ਸਬੂਤਾਂ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧਾਭਾਸਾਂ ‘ਤੇ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।
ਮਾਮਲਾ ਕੀ ਹੈ?
ਇਹ ਮਾਮਲਾ 8 ਸਤੰਬਰ, 2006 ਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮਾਲੇਗਾਓਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਧਮਾਕੇ ਹਮੀਦੀਆ ਮਸਜਿਦ ਅਤੇ ਬਾੜਾ ਕਬਰਿਸਤਾਨ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਜੁਮੇ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਚੌਥਾ ਧਮਾਕਾ ਮੁਸ਼ਵਰਤ ਚੌਕ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਧਮਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ 31 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ 312 ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ ਸਨ।
ਜਾਂਚ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਗਈ?
ਅੱਤਵਾਦ ਵਿਰੋਧੀ ਦਸਤੇ (ਏਟੀਐਸ) ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ। ਏਟੀਐਸ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਪਿੱਛੇ ਨੌਂ ਮੁਸਲਿਮ ਆਰੋਪੀ ਸਨ। ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਸਬੂਤਾਂ, ਆਰਡੀਐਕਸ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਸਬੂਤਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਏਟੀਐਸ ਦੁਆਰਾ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਆਰੋਪੀ ਦੇ ਗੋਦਾਮ ਤੋਂ ਲਏ ਗਏ ਨਮੂਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਹੀ ਵਿਸਫੋਟਕ ਤੱਤ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਐਨਆਈਏ ਨੇ ਇੱਕ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੀ ਕਹਾਣੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਧਮਾਕਿਆਂ ਪਿੱਛੇ ਸੱਜੇ-ਪੱਖੀ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਤੱਤ ਸਨ। ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤੇ ਗਏ 9 ਮੁਸਲਿਮਆਰੋਪੀਆਂ ਨੂੰ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਚਾਰ ਨਵੇਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। ਐਨਆਈਏ ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਵਿੱਚ ਸਵਾਮੀ ਅਸੀਮਾਨੰਦ ਦੇ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਦਾ ਵੀ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਧਮਾਕੇ ਸਵਰਗੀ ਸੱਜੇ-ਪੱਖੀ ਕਾਰਕੁਨ ਸੁਨੀਲ ਜੋਸ਼ੀ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਸੀਮਾਨੰਦ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ।
ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ